3D Baskıda Tolerans ve Geçme Tasarımı

Nominal ölçü, tolerans ve tasarım boşluğunu ayırın

Nominal ölçü, tasarımın hedef boyutudur. Tolerans, üretilmiş ölçü için kabul edilen değişim aralığını belirtir. Tasarım boşluğu ise eşleşen iki nominal geometri arasında bilerek bırakılan farktır. Bir yuvayı modelde büyütmek, üreticinin o ölçüyü hangi sapmayla üreteceğini tek başına söylemez. Bu kavramları aynı “pay” kelimesi içinde kullanmak, görüşme sırasında farklı beklentiler doğurabilir.

İki parçada da sapma olabileceği için yalnız tek parçayı değerlendirmeyin. Büyük üretilen bir pim ile küçük üretilen bir delik aynı montajda buluşabilir. Önemli olan, kabul edilen ölçü değişimleri altında beklenen davranışın korunmasıdır. Başlangıçta hangi parçanın hazır bileşen, hangisinin üretilecek parça olduğunu ve ölçülerinin nereden bilindiğini açıklayın. Kart kenarı, vida veya hazır bir mil de bu ilişkinin tarafı olabilir.

Önce nasıl bir geçme istediğinizi söyleyin

Bir kapak kendiliğinden yerinde kalmalı mı, elle rahatça çıkarılmalı mı, yoksa içinde bulunduğu yuvada hareket mi etmeli? Sıkı birleşme her zaman daha iyi montaj anlamına gelmez. Çıkarma kuvveti, açılma sıklığı ve bağlantının zarar görmeden kullanılması işlevin parçasıdır. “Tam otursun” yerine bu davranışları açıkça tarif etmek, değerlendirilecek geçme yaklaşımını daraltır.

Sıkı bir pim bağlantısı ile esneyerek kapanan tırnak aynı çözüm değildir. Geçmeli bir tırnağın kolu, esneme bölgesi ve malzemesi de değerlendirilir. Kuvvet uygulanarak birleşecek bir tasarımda karşı parçanın ve ince duvarların nasıl etkileneceğini düşünün. Gerekli davranışı anlatın; yalnız gözle görülen boşluğu azaltarak bir bağlantının dayanımını veya kullanım ömrünü çözmüş olduğunuzu varsaymayın.

Üretim yönünü ve son işlemi geçmenin parçası kabul edin

Üretim yöntemi, malzeme, parça boyutu ve yönü elde edilen ölçüyü etkileyebilir. Deliğin veya geçme yüzeyinin üretimdeki konumu da önemlidir. Bir denemede çalışan tasarımı başka yönde, başka malzemede veya başka süreçle ürettirdiğinizde aynı sonucu beklemeyin. İşlev açısından önemli bölgeleri üreticiye göstererek bu alanların nasıl ele alınacağını sorun.

Temizleme, destek uzaklaştırma veya yüzey düzenleme sonrasında temas yüzeyi değişebilir. Denemeyi hangi aşamadaki parçayla yaptığınızı kaydedin. Ham yüzeyde sıkı olan bir kapak, elle düzeltildikten sonra farklı davranabilir; bu durumda başarılı olanın ilk geometri mi, yapılan müdahale mi olduğu ayrılmalıdır. İki parça üretim sırasında iç içe hazırlanacaksa aradaki malzemenin veya desteklerin uzaklaştırılabilmesi de ayrıca değerlendirilir.

Bütün üründen önce temsil edici bir deneme kuponu hazırlayın

Kritik birleşmeyi temsil eden küçük bir numune, tüm gövdeyi her seferinde üretmeden seçenekleri incelemenizi sağlayabilir. Kupon; gerçek parçanın temas biçimini, yaklaşık temas boyunu ve önemli duvar yapısını mümkün olduğunca korumalıdır. Kısa bir pimle çalışan boşluğu uzun bir kılavuz yüzeye doğrudan aktarmak uygun olmayabilir. Kuponu ürünün ölçeklenmiş maketi olarak değil, belirli bir ilişkinin deneyi olarak düşünün.

Varyantları belirgin adlarla ayırın. Aynı denemede malzemeyi, üretim yönünü ve geometriyi birlikte değiştirirseniz sonuçtan hangi kararın etkili olduğunu çıkarmak zorlaşır. Önce karşılaştırılacak değişkeni seçin, diğerlerini sabit tutun. Boşluk aralığını üreticiyle belirleyin ve her varyantın hangi ölçüye karşılık geldiğini kaydedin. İnternette bulunan kupon değerleri, sizin parçanız için kabul aralığı olarak görülmemelidir.

Varsayımsal örnek: küçük cihaz kapağının kılavuz kenarı

Yalnız karar yöntemini açıklamak için varsayımsal bir cihaz kapağı düşünelim. Kapak, gövde içindeki iki kılavuz boyunca kayarak kapanıyor ve kullanıcı tarafından açılacak. İlk tasarımda kapak başlangıçta rahat giriyor, son bölümde sıkışıyor. Örnekte incelenecek konu, belirli bir boşluk değerinden önce sıkışmanın nedenini ayırmaktır.

Önce yalnız boşluğu büyütmek yerine sıkışmanın yerini işaretleyin. Temasın tüm boyda mı, köşede mi, yoksa belirli bir yüzeyde mi oluştuğunu inceleyin. Ardından gerçek kılavuz kesitini ve temas uzunluğunu temsil eden A, B ve C kuponları planlayın. Bu adlar belirli boşluk değerleri ifade etmez; varyant ölçülerini tasarım ve üretim değerlendirmesiyle seçin. Üçünü aynı malzeme ve üretim yaklaşımıyla karşılaştırın.

Her kuponda takma, son konuma ulaşma ve çıkarma gözlemlerini ayrı kaydedin. En rahat kayan varyantın fazla oynama oluşturup oluşturmadığını da kontrol edin. Uygun aday belirlendiğinde tam kapakta yeniden deneme yapın; gövdenin genel biçimi ve montaj ilişkileri küçük kuponda tamamen temsil edilmemiş olabilir. Deneme sonucu, yalnız kaydedilmiş koşullar için tasarım kararını destekler.

Ölçüm ve kullanım gözlemini aynı kayıtta birleştirin

Birleşmenin iyi hissettirmesi, ölçü kaydı gereksiz demek değildir. Kritik yerleri uygun yöntemle ölçmek, sonraki üretimde neyin değiştiğini anlamaya yardımcı olur. Ölçüm yerini, numune kodunu ve parçanın son işlem durumunu aynı kayda ekleyin. Esnek veya yüzeyi düzensiz bir parçayı ölçerken kullanılan yöntem sonucu etkileyebilir; yalnız ekrandaki sayının çok basamaklı olmasını yeterli görmeyin.

Elle yapılan değerlendirmede de ortak bir sıra kullanın. Aynı yönden takın, aynı son konumu kontrol edin ve hangi müdahalenin yapıldığını yazın. Tek bir iyi numunenin, bütün olası üretim değişimlerini kapsadığını varsaymayın. Kaç örneğin ve hangi koşulların değerlendirilmesi gerektiğini kullanımın önemiyle birlikte belirleyin. Isı, yük veya tekrarlı açma önemliyse bunlar ayrı kabul ihtiyaçlarıdır.

Üretime geçmeden önce geçme kararını dondurun

Uygun geometriyi seçtikten sonra model, ölçü tanımı ve kabul edilen numuneyi aynı revizyona bağlayın. Elle düzeltilmiş örnek varsa değişikliği dosyaya taşımadan tekrar sipariş vermeyin. Sonraki üretimde malzeme veya yöntem değişecekse geçmenin yeniden değerlendirilmesi gereken bir tasarım ilişkisi olduğunu belirtin. Açık bir kayıt, “önceki gibi olsun” ifadesinden daha kullanışlıdır.

• Geçmenin görevi, hareket yönü ve sökülme ihtiyacı açıkça tanımlandı mı?
• Nominal boşluk ile kabul edilen ölçü sapmaları birbirinden ayrıldı mı?
• Kupon, gerçek temas biçimini ve kritik duvarları yeterince temsil ediyor mu?
• Malzeme, üretim yönü, son işlem ve numune kodları kayda alındı mı?
• Takma, kullanım ve çıkarma sonuçları ayrı değerlendirildi mi?
• Seçilen aday tam parçada ve gerçek eşleşen bileşenlerle tekrar denendi mi?
• Güncel model, çizim ve kabul örneği aynı revizyonu gösteriyor mu?